Ramy kliniczne przesiewowe PRIME-MD / PHQ
Spitzer, R. L., Kroenke, K. & Williams, J. B. W. · 1999
Znana również jako: PRIME-MD · PHQ Framework
Rodzina narzędzi PHQ wywodzi się z Primary Care Evaluation of Mental Disorders i stosuje jedną zasadę konstrukcyjną: każda pozycja kwestionariusza odwzorowuje bezpośrednio kryterium diagnostyczne, dzięki czemu może być administrowana przez osobę niebędącą specjalistą, a dodatni wynik przesiewowy wskazuje na konkretne dalsze postępowanie, a nie na ogólny niepokój. PHQ-9 obejmuje dziewięć kryteriów DSM dla epizodu dużej depresji w okresie ostatnich dwóch tygodni; PHQ-2 to jego dwupozycyjny pierwszy etap; PHQ-15 obejmuje nasilenie objawów somatycznych. Są to narzędzia przesiewowe o opublikowanej czułości i swoistości, wskazujące, kto wymaga dalszej oceny, a nie stawiające diagnozę.
Kliniczny system przesiewowy wywodzący się z Primary Care Evaluation of Mental Disorders (PRIME-MD). Operacjonalizuje kryteria diagnostyczne DSM-IV w postaci krótkich samoopisowych narzędzi przesiewowych dla depresji (PHQ-9/PHQ-2), lęku (GAD-7), somatyzacji (PHQ-15) i innych zaburzeń. Nie jest to system diagnostyczny, lecz narzędzie służące do identyfikacji prawdopodobnych przypadków wymagających dalszej oceny klinicznej.
- Źródło:
- Spitzer, R. L., Kroenke, K., & Williams, J. B. W. (1999). Validation and utility of a self-report version of PRIME-MD: the PHQ primary care study. JAMA, 282(18), 1737-1744.
Wykonaj zwalidowany test oparty na tej teorii
Czytanie o konstrukcie mówi ci, czym on jest. Zwalidowane narzędzie mówi ci, gdzie ty się na nim znajdujesz. Bezpłatne wykonanie, wyniki w kilka minut.
Dowody w skrócie
- Wsparcie empiryczne
- Silne dowody
- Replikacja
- Dobrze zreplikowane
- Międzykulturowość
- Przeważnie uniwersalne
- Metaanalizy
- 30 zindeksowanych
Te oceny podsumowują opublikowaną literaturę na temat danej teorii, a nie jakość jakiegokolwiek pojedynczego testu na niej opartego. Są to oceny redakcyjne oparte na źródłach wymienionych poniżej i zmieniają się wraz z gromadzeniem nowych dowodów.
Kontekst historyczny
PRIME-MD, opublikowany przez Spitzera i współpracowników w 1994 roku, był narzędziem administrowanym przez klinicystę, mającym wprowadzić ustrukturyzowaną ocenę psychiatryczną do praktyki ogólnej, jednak jego zastosowanie było zbyt czasochłonne do rutynowego użytku. Odpowiedzią był opublikowany w 1999 roku samoopisowy Patient Health Questionnaire, a walidacja PHQ-9 przeprowadzona w 2001 roku przez Kroenkego, Spitzera i Williamsa uczyniła go najczęściej stosowanym na świecie narzędziem przesiewowym w kierunku depresji. Jego wdrożenie przyspieszył brak kosztów licencyjnych, a obecnie stanowi on podstawę opieki opartej na pomiarze (measurement-based care) oraz modeli opieki skoordynowanej w wielu systemach ochrony zdrowia.
Konstrukty
Nasilenie Depresji
Zgodnie z operacjonalizacją zastosowaną w PHQ-9 i PHQ-2 (Kroenke, Spitzer i Williams, 2001), nasilenie depresji jest oceniane na podstawie częstości występowania dziewięciu głównych symptomów Poważnego Zaburzenia Depresyjnego określonych w DSM-IV: anhedonii, nastroju depresyjnego, zaburzeń snu, zmęczenia, zmiany apetytu, poczucia winy/bezwartościowości, trudności z koncentracją, zmian psychomotorycznych oraz myśli samobójczych. Wyniki wskazują na obciążenie symptomami, a nie na kategorialną diagnozę.
Nasilenie lęku uogólnionego
Zgodnie z operacjonalizacją w GAD-7 (Spitzer, Kroenke, Williams i Löwe, 2006), nasilenie lęku jest oceniane na podstawie częstości siedmiu podstawowych objawów uogólnionego zaburzenia lękowego określonych w DSM-IV: nerwowości, niekontrolowanego zamartwiania się, nadmiernego zamartwiania się, niepokoju, trudności z rozluźnieniem się, drażliwości i lękliwości.
Nasilenie objawów somatycznych
Zgodnie z operacjonalizacją w PHQ-15 (Kroenke, Spitzer i Williams, 2002), nasilenie objawów somatycznych jest oceniane na podstawie częstotliwości i uciążliwości 15 powszechnych objawów fizycznych (bóle głowy, ból, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, sercowo-naczyniowe itd.), które odpowiadają za ponad połowę wszystkich wizyt ambulatoryjnych i są często związane z zaburzeniem funkcjonowania.
Narzędzia
- Kwestionariusz Zdrowia Pacjenta, 2 pozycje(PHQ-2)Kroenke, K., Spitzer, R. L., & Williams, J. B. W.2003
- Skala Zaburzeń Lękowych Uogólnionych, 7 pozycji(GAD-7)Spitzer, R. L., Kroenke, K., Williams, J. B. W., & Löwe, B.2006
- Kwestionariusz Zdrowia Pacjenta, 9 pozycji(PHQ-9)Kroenke, K., Spitzer, R. L., & Williams, J. B. W.2001
- Kwestionariusz Zdrowia Pacjenta, 15 pozycji (Nasilenie Objawów Somatycznych)(PHQ-15)Kroenke, K., Spitzer, R. L., & Williams, J. B. W.2002
Testy oparte na tej teorii
GAD-7: Skala Uogólnionych Zaburzeń Lękowych
7-pozycyjny kwestionariusz przesiewowy oceniający nasilenie uogólnionego zaburzenia lękowego.
Dowiedz się więcej →PHQ-9: Kwestionariusz Zdrowia Pacjenta (Depresja)
9-pozycyjne narzędzie przesiewowe oceniające nasilenie depresji, oparte na kryteriach DSM.
Dowiedz się więcej →PHQ-2: Ultrakrótkie narzędzie przesiewowe do oceny depresji
Ultrakrótki, 2-pozycyjny przesiew depresji obejmujący obniżony nastrój i anhedonię.
Dowiedz się więcej →PHQ-15: Skala nasilenia objawów somatycznych
15-pozycyjny przesiew nasilenia objawów somatycznych dotyczący dolegliwości fizycznych związanych z cierpieniem psychicznym.
Dowiedz się więcej →Zastosowania praktyczne
PHQ-9 jest wykorzystywany do przesiewowej oceny depresji w podstawowej opiece zdrowotnej, do określania jej nasilenia oraz do monitorowania odpowiedzi na leczenie w czasie, co stanowi jego najbardziej wartościową i najmniej docenianą funkcję. PHQ-2 pełni funkcję filtra pierwszego etapu w placówkach o dużym natężeniu pacjentów. Przedziały wyników odpowiadają kategoriom nasilenia, które wspierają decyzje w modelu opieki stopniowanej. Poza kontekstem klinicznym właściwe zastosowanie ma charakter wyłącznie autoreferencyjny: wynik wskazuje jedynie, czy uzasadniona jest rozmowa z klinicystą, i sam w sobie nie ma znaczenia diagnostycznego.
Jak to jest mierzone
Samoopisowe pozycje dotyczące częstości objawów w okresie dwóch tygodni, sumowane do wyniku ogólnego z opublikowanymi przedziałami nasilenia; czułość i swoistość zależą od przyjętego progu odcięcia i od badanej populacji.
Krytyka i ograniczenia
Konwencjonalny próg odcięcia wynoszący 10 punktów został wyznaczony w populacjach o stosunkowo wysokiej częstości występowania depresji; zastosowany w powszechnym przesiewie w populacjach o niskiej częstości występowania generuje większość wyników fałszywie dodatnich, co stanowi sedno argumentu przeciwko nieukierunkowanemu badaniu przesiewowemu. Metaanaliza danych indywidualnych uczestników przeprowadzona przez Levisa i współpracowników wykazała, że oszacowania oparte na progach odcięcia w literaturze były systematycznie zawyżane wskutek selektywnego raportowania. Pozycje somatyczne pokrywają się z objawami choroby fizycznej, co zawyża wyniki w populacjach osób chorych somatycznie. PHQ-9 kompresuje też dziewięć heterogenicznych objawów do jednej liczby, przez co identyczne wyniki sumaryczne mogą opisywać bardzo różne obrazy kliniczne.
Kluczowe publikacje
- Spitzer, R. L., Kroenke, K. & Williams, J. B. W.. (1999). Validation and utility of a self-report version of PRIME-MD: The PHQ Primary Care Study. 10.1001/jama.282.18.1737
- Kroenke, K., Spitzer, R. L. & Williams, J. B. W.. (2001). The PHQ-9: Validity of a brief depression severity measure. 10.1046/j.1525-1497.2001.016009606.x
- Levis, B., Benedetti, A. & Thombs, B. D.. (2019). Accuracy of the PHQ-9 for screening to detect major depression: Individual participant data meta-analysis. 10.1136/bmj.l1476